Mînakên cîhanê û yên li welat ev piştrast kiriye ku bêyî xebat û bedel tiştek nayê standin. Divê piştî van gotinên mezin, endam û pêşengên van platforman bikevin her kolan û bajaran û dest bi xebatan bikin.
Kambaxiya populîzmê û çanda hed û sedan-War Botan
Ji ber kûrahiya bingehên xwe ji kevnariya dîrokê digire, çanda kurdan gelek resen û li gorî rastiya jiyanê hatiye raçandin. Helbet ji ber rêkûpek û berdewam avanebûna dewlet an jî sazîbûnên din piraniya van pîvanan nebûne zagon û nehatine nivîsîn. Nenivîsîna van pîvanan bi aliyên xwe yên neyînî re aliyên xwe yên erênî jî hene. Ev pîvan li gorî hewcedariya civaka kurd bi demê re hatine rakirin an jî hatine guherandin. Vê yekê weke sazbûnên dewletê hwd pêşî li nûjenbûnê negirtiye û ji nûjenbûnê re ti astengî dernexistine. Heta bi kêrî domandina jiyanê tên pîroz in û dema ji hewcedarî yan jî sererastkirina jiyanê re nebin bersiv pîroziya wan radibe û yan tên guhertin an jî avêtin. Ev pêkhatina xwezayî bêyî nivîsandin an jî zagonbûnê li nav civaka kurd bûne pîvan û bi van pîvanan jiyan hatiye meşandin û tê meşandin. Navê van pîvanên jiyana xwezayî, rastker û xweşker kirine 'hed û sed'.
Stûna netewbûnê; Ziman û alfabeyên kurdan-War Botan
Di nav pîvanên sereke yên netewbûnê de yek ji stûna sereke ziman e. Dema bi çand, erdnîgarî û dîrokê re ziman nebe, angaşta em neteweyeke qedîm in lewaz dimîne û ji aliyê neteweyên din ve dibe mijara niqaşkirin an jî tunehesibandinê. Ji dema serdema ji ber hewcedariyên jiyanê çêbûna ziman û vir de û piştî veqetîna koman a ji hev a fîzîkî çand û ziman jî pêş ketine û hatine guherîn. Bi van pêşketinan re, dawiya demeke dirêj êdî ji ber van guherînan komên mirovan jî xwe ji hev cuda dîtine. Helbet di destpêkê de ev cudahî di rasthatin an jî têkiliyên komên cuda de, ji derveyî ziman an jî hevfêmkirinê de nebûye sedema tu arîşe û şeran. Xwecudadîtin hebe jî ev cudahî ne sedema êrişan an jî tunehesabandinê bû.
Xweşk û biratiya gelan û rastiya kurdan-War Botan
Di xwezayê de xwişk û biratî ji heman dayikê bûyînê pênase dike. Di vê bûyînê de hevpariya biyolojîk bingeh e. Li ser vê bingehê jiyana ji bo heman armancê pêkanîn esas e. Di nav şaneya herî biçûka civakê de ango malbatê de armancên weke parastin, têrkirin, pêşeroj avakirin û hwd armancên hevpar in û her kesê endamê malbatê ji bo pêkanîna vê armancê xwe rêkûpêk dike û tekoşînê dimeşîne. Dema keseke derveyî vê armancê tev bigere, tê şiyarkirin û dema ev dûbare bibe ji nava malbatê tê qewirandin. Di vir de xwişk û biratî bi biyolojîk û xwînê dest pê kiribe jî di dawî de vedigere ser esasên malbat û civakbûn parastinê ango ji pîvanên hevpar re xebat kirinê. Di van (kom, malbat hwd) çêbûnê de pîvanên kesan li hemberî kesên din, koman li hemberî komên din parastina navxweyî jî hene. Pîvana sereke jî di nav wekheviyê de xwişk û biratî ye. Dema wekhevî serwer be, motîvasyon û girêdana kesan an jî koman bi armamcê ve xurt e. Dijberî vê dema wekhevî û dad li nava endamên komê de nebe, girêdana ji bo parastin û pêkanîna armancê jî lewaz dimîne. Bi demê re dibe sedema belavbûn û tunebûna komê. Lewra şaneya herî biçûk a komê û malbatê û civakê pêk tîne di encamê de kes in.
Li hemberî lehiya dîrokî, sekna yekgirtî-War Botan
Dîrok herikbar e û hêza herka wê jî weke lehiyê ye. Kes û komên xwe ji bo lehiyê amade nekirî bivê û nevê li ber lehiyê dikevin û dixeniqin. Piraniya lehiyan, baş û nebaş her tiştî dide ber xwe û dibe. Lehiyên dîrokî, çiqas talanker û wêranker jî be, gelek caran bi xwe re qirêjiyan jî dibe. Piştî lehiyê cihê lehiyê lê dayî tê maliştin ango paqijkirin. Tişta diyarker amadekariyê an jî pêşbîniyên hatina lehiyê dîtin e û li gorî vê dîtinê amadekarî kirin e. Li gorî amdekariyên hatî kirin, an civak di vê berketina lehiyê de tune dibin an jî kewn û sekna xwe ya heyî wenda dikin û heya lehiyeke din a dîrokê li benda serketinê dimîne. Yên xwedî amadekarî, piştî lehiyê derfeta heyî baş dinirxînin û bi awayeke xurttir ê berî lehiyê serketin pêk tînin.
Zilimkar her mirarên dîrokê ne, mafdar gel e-War Botan
Dîrok piranî bi pênûsên serdestan hatibin nivîsîn jî, di rûpelên dîroka rasteqînî de mafdar û xedar her tim ji hev hatina cudakirin. Gelekan di demê xwe de heta mirov dikare bêje demekê piştî wan jî weke hêzdar û mafdar hatine nivîsandin. Ji ber bandora wan a li ser civakê û bi vê bandorê manûplekirina binhişê civakê, gelek ji wan weke qehremanên civakê jî hatine dîtin. Di dîrokê de mînakên piştevaniya civakê ya ji bo Fîrewnên Misrê û Hîtlerê faşîst gelek balkêş in. Civaka ji ber nebûna xwarin û vexwerinê yan jî ewlekariyê xwe spartî Fîrewnan, ji aliyê Fîrewnan ve bi dildarî weke xulam hatine bikaranîn û bi wan pîramîdên îro em dizanin ava kirine. Heta gelek zanayan ev awayê rêveberiyê weke 'Sosyalîzma Fîrewnan' jî bi nav kirine. Herwisa ji ber gefên mirinê û bi manûplasyona nijada pîroz, civaka Cermen piştevaniyeke xurt daye hoveke weke Hîtler. Lê bi herka dîrokê re, bi pêşketina hiş û derfetên jiyanê re îro tişta hatî kirin weke zilmeke herî mezin tê binavkirin.
Hişmendî û stûnên welatparêziyê-War Botan
Ji bo netewbûnê hewcedariyên sereke hene. Ger ew hewcedarî nebin an jî ne resen bin, kes nikare li hember yekê din, bi taybetî jî dijminên xwe angaşta netewbûnê pirşterast bike yan jî xwe bi wan dide pejirandin. Pîvanên sereke, çand, ax, dîrok û ziman in. Neteweyên bêerdnigarî, çand, dîrok û ziman li navneteweyî û di zanistê de nayên naskirin. Şerên neteweyên cîhanê li ser van bingehan hatiye û tê kirin. Şerên ji ber azadiya çand, ax û ziman, dirok daye nivîsandin, neteweyan ji ber van stûnên netewbûnê gelek bedelên giranbiha dane. Rûpelên dîrokê jî bi tevkariya pêşketina neteweya xwe re pêşketina cîhanê tê dagirtin ango dîrok bi xwe ji nivîsandina van bedelan pêk tê.
Rojava: Nûnertiya tifaqa kurdan
Rojava: Nûnertiya tifaqa kurdan
War Botan
• 1 deqe xwendin
Di vê pêvajoya şerê parastina rêmeta kurdan û Rojava de, bi dilsojiya wendahiyên me re du tiştên ji bo pêşerojeke baş bên avakirin derketin holê; yek, şervanî û rûmetdariya kurdan, du jî tifaqa nav kurdan. Şerê Rojava hemû ol û mezheb û partiyên kurdan li qadan gihandin hev û kirin yek. Bi hev re herikîna qadan re, dilê hemû kurdan bi hev re lê da û ji nav lêvên hemû kurdan dirûşma, ‘Yek e yek e yek e, gelê kurd yek e’ bû dirûşma herî berz.
Rêbaza dagirkeriyê ya ‘parçe bike, bi rê ve bibe’ ji ber encamgirtina demdirêj, xisara zêde veguhezî ‘bi hev bide kuştin, lawaz bike û jê bixwe’. Ev rêbaz dijminên li hemberî berjewendiyên hêzên kapîtalîst kêmtir û lawaztir dike. Herwiha ne aliyekî herdu aliyan dike bendeyên serdestan. Rêya jêxwarina wan kurttir û hêsantir jî dike. Hêzên zordest bi şerê Iraq û Afganistanê têkçûyîna rêbaza berê ‘parçe bike, bi rê ve bibe’ dît û stratejiyeke dagirkirinê ya nû afirand.
Pîroz e Azadiya Welat
Pîroz e Azadiya Welat
War Botan
•
1 deqe xwendin
Di tekoşîn û berxwedana demokrasî û azadiyê de bandora çapemeniya azad her tim roleke girîng lîstiye. Li her welatê demokrasî lê tune ye, ji ber bandora şiyarkirina civakê û teşhîrkirina kiryarên şaş ên li dijî rastiya civakê, weşanên azad bûne amûra hejandin an jî rûxandina pergalan. Lewra ji aliyên desthilatdarên zordest ve xebatên çapemeniya azad her tim hatine cirmkirin. Tirkiye jî yek ji wan welatan e ku zordariyê li çapemeniya azad dike. Ji bo fêmkirina rewşa zordestiya dewletê ya li hemberî çapameniya azad û bi taybetî jî çapemeniya, nihêrîna li dîroka rojnameya Azadiya Welat bes e. Lewra Tirkiye hîn jî di mijara azadiya çapameniyê de qada li navneteweyî li dawiya lîsteyan e.
Azadiya Welat û bandora wê
Dijmin dijmin e, lê em çi ne?
14 ÇILE 2026 - 10:29
War Botan
Bila kes nekeve xewariyê, şer didome û dê bidome. Armanc ne tenê taxên Eşrefiye û Şêxmexsûd e, armanc bi piştevaniya hêzên qirêj û berjewendparêz vîn û hêviyên kurdan şikandin e. Dema hêvî namîne her tişt tê wendakirin. Divê em rê nedin hêz û vîna me bê şikandin. Çi ji kê tê, bêyî hizirîna partî, ol û êlan, roja kirin û pêkanîna wê ye. Roj roja rûmeta xwe parastinê ye. Bila kes tu gotinên hirde wirde neke, gotinê buhayê xwe nîn e li vê bazarê, lewra mirinê li welat kulav radaye. Dijmin dizane ew dijmin e û dijminatiya xwe dike, lê bersiva pirsa em kî ne û çi dikin ji bo me çiye?
Subscribe to:
Posts (Atom)